Scroll Top

Rejim, devlet sistemi ve kurumsal yapı

C-3-e1485182045465-1024x443

Cumhurbaşkanlığı Sistemi federalizmi zorunlu kılar mı?

  • Hayır kılmaz. Çünkü Cumhurbaşkanlığı Sistemi bir hükümet biçimiyken federalizm bir devlet yapısı çeşididir.
  • Hükümet biçimleri ve devlet yapıları ülkeden ülkeye farklılık gösterebilir.
  • Başkanlık sistemiyle idare edilen Güney Kore, Peru, Kosta Rika ve Şili ile yarı-başkanlık sistemiyle idare edilen Fransa gibi ülkeler üniter (bütüncül) devlet yapısına sahiptir.
  • Öte yandan parlamenter sisteme sahip Almanya, Kanada, Hindistan ve Avustralya gibi ülkeler ise federal devlet yapısını benimsemiştir.


Cumhurbaşkanlığı Sistemi bir rejim değişikliği midir?

  • Değildir çünkü Cumhurbaşkanlığı ve parlamenter sistem birer hükümet sistemidir, rejim değildir.
  • Hükümet sistemi; yasama, yürütme ve yargı organlarının kuruluşu ve aralarındaki ilişkileri ifade eder.
  • Hangi hükümet biçiminin benimsediğinden bağımsız olarak Türkiye’nin siyasi rejimi demokratik ve laik cumhuriyettir. Teklifte, bunun aksini iddia eden hiçbir madde yoktur.
  • Sistem değişikliğinin en önemli amaçlarından biri de bugüne kadar demokratik sistemi kesintiye uğratan vesayetçi yapıları ortadan kaldırmaktır.
  • Böylece Cumhurbaşkanlığı Sistemi ile Türkiye’nin demokratik ve laik cumhuriyet rejimi daha güçlü hale gelecektir.

Cumhurbaşkanlığı Sistemi “tek adamlık” sistemi midir?

  • Değildir. Mevcut parlamenter sistemde kuvvetler ayrı olmadığı için bu sistem otoriterleşmeye daha müsaittir.
  • Nitekim Hitler Almanyası da Stalin Rusyası da parlamenter sistemle yönetilen tek adam rejimleriydi.
  • Üstelik yeni sistemde Cumhurbaşkanlığı görevine süre sınırı getirilmektedir. Bu da “tek adamlık” ihtimalini azaltmaktadır.
  • Demokrasinin tartışmasız kabul edilen öncelikli şartı serbest seçimlerdir.
  • Türkiye gibi seçimlerin sağlıklı bir şekilde yapıldığı demokrasilerden “tek adam” çıkmaz.
  • Demokrasinin ikinci önemli şartı çoğulculuktur. Türkiye’de kökleşmiş farklı siyasal eğilimler ve bunları temsil eden siyasi partiler bulunmaktadır.

Benzer gönderiler